Mest, vergunningen en subsidies voor paardenhouders

11 augustus 2026

Bij Subli helpen we paardenhouders graag met kennis die verder gaat dan voeding alleen. Want een gezonde bedrijfsvoering is net zo belangrijk als gezonde paarden. Ook onderwerpen als mestwetgeving, vergunningen en subsidies kunnen invloed hebben op jouw bedrijf. Daarom werken we voor dit soort vraagstukken samen met de specialisten van AR Bedrijfsontwikkeling. In dit artikel zetten we de belangrijkste aandachtspunten voor je op een rij.

Wanneer krijg je als paardenhouder te maken met mestwetgeving?

Veel paardenhouders denken dat mestwetgeving alleen geldt voor melkvee- of akkerbouwbedrijven. Toch kunnen ook paardenhouders ermee te maken krijgen. Paardenhouders die bedrijfsmatig actief zijn en beschikken over minimaal 3 hectare landbouwgrond, of die mest aanvoeren en/of produceren met een stikstofhoeveelheid van 350 kg of meer (dat komt overeen met ongeveer 5 volwassen paarden), zijn verplicht een uitgebreide mestadministratie bij te houden.

Mestboekhouding

De verplichtingen rondom mestboekhouding voor paardenhouders worden steeds verder uitgebreid.

1. Bemestingsplan

Het bemestingsplan moet jaarlijks voor 15 februari zijn opgesteld en gaat over geplande bemesting vanuit de gewasbehoefte (=verplichte deel). Het is erg verstandig (geen verplichting) om datzelfde plan tevens te toetsen aan de wettelijke gebruiksnormen. Het bemestingsplan hoef je niet op te sturen, maar moet je wel 5 jaar bewaren in de bedrijfsadministratie.

2. Aanvullende Gegevens Landbouwer (AGL)

Jaarlijks moeten alle landbouwers, dus ook paardenhouders, uiterlijk 31 januari gegevens over het voorgaande kalenderjaar doorgeven aan RVO. Dit betreft onder meer de eindvoorraad meststoffen op 31 december. De mestvoorraad moet per mestcode worden opgegeven in tonnen én in kilogrammen stikstof en fosfaat. Voor het bepalen van deze gehalten moet gebruik worden gemaakt van de best beschikbare gegevens. Deze informatie stelt RVO in staat om tijdig te controleren of wordt voldaan aan de mestwetgeving.

Minder risico, meer zekerheid

Het overschrijden van mestnormen kan flinke boetes opleveren. Steeds meer paardenhouders kiezen er daarom voor om hun mestadministratie uit te besteden aan specialisten, zoals AR Bedrijfsontwikkeling. Zij stellen een sluitend bemestingsplan op waarmee je kunt aantonen dat je voldoet aan alle geldende regels en normen. Dit plan wordt gedurende het jaar geactualiseerd en bij de jaarafsluiting volledig afgerond – een waardevolle basis voor een correcte AGL-opgave. Zo verklein je de kans op fouten of boetes, benut je meer fiscale en regeltechnische voordelen en houd je tijd over voor waar het echt om draait: jouw paarden en bedrijf.

Praktijkvoorbeelden

In de praktijk zijn er verschillende situaties waarin extra zorgvuldigheid nodig is om overschrijding van mestnormen – en dus mestboetes – te voorkomen.

Twee veelvoorkomende voorbeelden:

• Paarden die regelmatig buiten komen (in de wei of paddock), waardoor een deel van de mest op het bedrijf achterblijft.
• Bedrijven die gebruikmaken van runderdrijfmest, omdat dit financieel aantrekkelijk kan zijn.

Met een correcte mestadministratie benut je de voordelen van zulke situaties en voorkom je risico’s. Bovendien beschik je bij het aanleveren van de Aanvullende Gegevens Landbouwer (AGL) over een volledig en sluitend overzicht.

Slimme keuzes in bemesting van weiland

Voor bedrijven met grasland kan het financieel interessant zijn om paardenmest af te voeren en in plaats daarvan runderdrijfmest aan te voeren. Rundveehouders uit de omgeving bieden hier vaak een vergoeding voor, terwijl het ook nog eens zorgt voor een vruchtbare bodem en besparing op kunstmest. Let wel: deze keuzes moeten altijd passen binnen de wettelijke kaders. Een juiste berekening is daarom essentieel. Als je toch een bemestingsplan opstelt, is het verstandig om meteen te laten doorrekenen wat de mogelijkheden en voordelen zijn.

Boetes en gevolgen bij onjuiste administratie

Het RVO-boetebeleid is strikt:

• €100 bij te late aanlevering
• €200 bij onvolledige aanlevering
• €300 bij onjuiste of onware gegevens
• €300 bij het geheel niet aanleveren

Daarnaast kan een overschrijding van de gebruiksnormen voor stikstof en fosfaat leiden tot forse boetes die kunnen oplopen van €410 tot €570 per paard. Ook kan het niet naleven van deze regels gevolgen hebben voor de uitbetaling van GLB-subsidies.

Om problemen te voorkomen én optimaal te profiteren van financiële voordelen, is het daarom verstandig om je mestadministratie goed te laten verzorgen – bijvoorbeeld door de specialisten van AR Bedrijfsontwikkeling.

Gecombineerde Opgave

Heb je paarden of landbouwgrond? Dan is de kans groot dat je verplicht bent om de Gecombineerde Opgave in te vullen. Dit is een jaarlijkse verzamelaangifte bij RVO waarin je onder andere de registratie van grond en dieraantallen doorgeeft. Ook kun je via deze opgave aanvragen indienen voor landbouwsubsidies of een verruimde fosfaatplaatsingsruimte. Veel van deze gegevens zijn bovendien nodig voor de mestadministratie. De Gecombineerde Opgave is elk jaar tussen 1 maart en 15 mei in te vullen via de website van RVO. Gedurende het jaar ben je verplicht de gegevens actueel te houden.

GLB-subsidie: financiële waardering voor duurzaam beheer

Via de Gecombineerde Opgave kun je ook de zogenoemde GLB-subsidie aanvragen – de Europese landbouwsubsidie. Veel paardenhouders vallen onder de categorie actieve landbouwer en komen daardoor in aanmerking voor deze regeling. De subsidie bestaat uit een basispremie van circa €200 per hectare per jaar (peiljaar 2025). Door te investeren in eco-activiteiten, zoals kruidenrijk of langjarig grasland, hagen of kleine bosjes, kan dit bedrag oplopen tot wel €400 per hectare per jaar. Zo wordt duurzaam beheer beloond.

Omgevingswet: wat betekent dit voor jouw paardenhouderij?

Ook paardenhouders krijgen te maken met de Omgevingswet. Deze wet bundelt regels over milieu, ruimtelijke ordening (voorheen bestemmingsplan) en natuurbescherming, waaronder stikstof. De exacte eisen hangen af van het type bedrijf.
Zo gelden voor een fokkerij met meer dan 25 paarden of pony’s andere milieuregels dan voor een pensionstal, manege of een kleinschalige paardenhouderij met minder dieren. Heb je plannen om je bedrijf uit te breiden of te wijzigen, is er een vergunning of melding nodig, of vraagt de bank naar de vergunningssituatie bij een financiering? De specialisten van AR Bedrijfsontwikkeling helpen je met deskundig advies en begeleiding bij de juiste procedures.

Advies via AR Bedrijfsontwikkeling

Als paardenhouder krijg je met steeds meer regelgeving te maken. Twijfel je welke verplichtingen voor jouw bedrijf gelden of wil je weten welke subsidiemogelijkheden er zijn? De specialisten van AR Bedrijfsontwikkeling denken graag met je mee. Zo weet je zeker dat je voldoet aan de actuele regelgeving én benut je de mogelijkheden die bij jouw bedrijf passen. Wil je meer informatie? Neem contact op met je voeradviseur van Subli of neem direct contact op met AR Bedrijfsontwikkeling via 0317-499500 of info@ar-bedrijfsontwikkeling.nl.

TERUG NAAR HET OVERZICHT